Vietnamese|English

Lời Cảnh Tỉnh

Sư Cô Chứng Nghiêm

Sư Cô Chứng Nghiêm (Master Cheng Yen) quê quán ở tỉnh Ðài Trung, Ðài Loan. Năm 23 tuổi cô xuất gia, sống đời thanh đạm tu hành. Vào thời ấy vì hoàn cảnh khó khăn, cô đã phải làm nhang, đèn cầy, đậu hủ, bán để giúp chùa và duy trì sinh hoạt cá nhân. Thấy sự khổ sở của đồng bào, cô đã phát đại nguyện hành đạo bồ tát để cứu tế chúng sinh. Với đại nguyện và tinh thần vì người quên mình, nhiều nhân duyên bất khả tư nghì đã cảm ứng, để đến năm 1966, cô thành lập Từ Tế Công Ðức Hội (Buddhist Compassion Relief Tzu Chi Foundation). Thế rồi trãi qua hơn ba mươi năm cần khổ phục vụ, hội đã giúp không biết bao nhiêu người nghèo khổ bịnh tật và vì vậy hội đã trở thành một trong những tổ chức từ thiện cung ứng nhu cầu về y tế, phục vụ, giáo dục, văn hóa tích cực nhất ở Ðài Loan. Hiện tại Buddhist Compassion Relief Tzu Chi Foundation đã có chi nhánh tại Nam Phi, Á Căn Ðình, Bỉ, Hoa Kỳ cũng như Nhật Bản, Thái Lan... Sư Cô được trao tặng Ramon Magsaysay Award năm 1991 và cũng đã được đề nghị lảnh giải thưởng Nobel Hòa Bình năm 1993. Những lời khuyên sau đây là lời cô bản thân kinh nghiệm, nói lại cho chúng ta để đối diện với hoàn cảnh thực tế mỗi ngày.

 

(tiếp theo)

  • Lời dối trá thì như một đóa hoa tươi đẹp, bên ngoài tuy xinh xắn nhưng sinh mệnh thì ngắn ngủi.

  • Một vị thiền sư nọ, kết lều tranh một mình khổ tu trong thâm sơn hoang dã. Ngày ngày thanh tịnh đạm bạc tu hành. Bửa nọ một tên trộm tới lều ngài, ngó truớc dòm sau rồi nhè nhẹ đẩy cửa tiến vào. Ngài vẫn ngồi yên tham thiền bất động ở phòng trong. Tên trộm rón rén tìm nơi này lục lạo nơi kia, song chẳng thấy gì đáng giá để trộm. Hắn đành lắc đầu, dợm bước, xô cửa đi ra. Lúc ấy thiền sư từ phòng trong, chợt thốt rằng: "Bạn ơi! Xin bạn vui lòng đóng cửa dùm, khi bạn đi nhé!" Tên trộm ngoái đầu, vô cùng bực dọc, chửi rằng: "Trong nhà chẳng có đồ gì đáng để ta lấy, vậy mà còn bắt ta đóng cửa dùm!" Thiền sư chỉ thở dài mà nói rằng: "Ðáng tiếc, đáng tiếc! Ánh trăng long lanh đẹp thế này, nhưng bạn không thể lấy trộm nó đặng!"

  • Người trí huệ thì vui với thiên nhiên non nước. Người chẳng có trí huệ thì thường bỏ gốc theo ngọn, truy cầu theo những việc hư huyễn (giả dối, dường như thật có).

  • Một bà cụ 74 tuổi hằng ngày sáng sớm tinh sương là ra đường quét tước, dọn sạch nơi công cộng. Ai thấy bà, họ cũng vui vẻ thích thú. Bửa nọ mấy chú thanh niên lân la hỏi bà năm nay bao nhiêu tuổi. Bà đáp rằng chỉ mới bốn tuổi. Nghĩ rằng nghe lầm, họ hỏi lại, song bà vẫn đáp rằng bốn tuổi. Họ hỏi: "Cụ nay tuổi bảy bốn hay là tám bốn?" Bà đáp rằng: "Nói về tuổi tác thì tôi bảy bốn. Nói về làm người thì tôi chỉ mới bốn tuổi. Ðó là bởi: "Bảy mươi năm đầu tôi sống trong mê mờ, chẳng biết đạo lý. Từ khi hiểu đạo, tới nay chỉ mới bốn năm, tôi mới cảm nhận sâu xa đạo lý chân chính làm người, biết rằng mình phải phục vụ nhân quần, lợi ích chúng sinh. Do đó tôi mới nói rằng mình chỉ mới bốn tuổi." Ngày nào mình biết thể hội đạo lý làm người, phục vụ nhân quần, thì ngày đó mới chính là ngày sinh nhật của mình.

  • Nhẫn chịu đau khổ, thì khổ hết vui sướng tới. Hưởng thụ phước báo, thì phước hết bi thương tìm.

  • Có một cô tới chùa nói với tôi rằng: "Thưa sư cô, hễ con tới chùa tu hành là chồng con phản đối, khiến con vạn phần khổ sở." Tôi nói với cô rằng: "Nếu cô cứ ngày ngày bận rộn chuyện chùa, hết lạy Phật, nghe kinh; bỏ bê chẳng lo lắng việc nhà cho vẹn tròn, thì sao chẳng khiến chồng cô bực dọc, không vui. Chẳng làm tròn trách nhiệm với gia đình trước, lại bỏ đi lo giúp đở việc ngoài, hay người ngoài thì tức là trước sau đảo lộn, chẳng hợp tình lý. Vì thiếu trí huệ, giúp bên ngoài trước khi tròn bổn phận bên trong, nên chồng cô mới phản đối. Bây giờ cô hãy về nhà, sửa đổi tánh tình, đối xử ôn hoà nhu thuận với chồng cô. Ðàn bà đẹp là ở tánh tình ôn nhu, thành công cũng do ôn nhu hiền lành, làm tròn bổn phận người vợ người mẹ." Mình chớ nên yêu cầu người khác cho (làm theo) mình điều gì, phải nghĩ mình phải làm gì giúp người khác.

  • Một nơi nọ, có anh nọ chuyên môn bẫy chim để bán. Khi chim mắc bẫy, bị thộp cổ, chúng thường vùng vẫy cố tìm lối thoát. Nếu có ai muốn ăn chim, thì anh liền bắt chim ra khỏi lồng, cạo lông, cắt cổ, nấu ngay tại chỗ để khách thưởng thức. Thật là bất nhẫn lắm thay. Thường nếu đi ngang qua chỗ ấy, tôi nhất định sẽ mua hết mấy chú chim đó. Lúc đầu anh ta bán bảy đồng một con, sau anh ta tăng giá thành 15 đồng một con, nhưng tôi cũng mua hết chẳng để sót con chim nào. Chờ khi xe chạy rồi thì tôi thả hết mấy chú chim đó đi. Cứ như vậy, hễ có đủ năng lực là có bao nhiêu chim tôi cũng mua hết để phóng sinh. Có người thấy nhiều động vật khác bị bắt, thì hỏi rằng: Thưa sư cô! Chúng con có thể mua những động vật ấy về phóng sinh chứ? Tôi đáp rằng: Ðương nhiên! Song, khi mua, các con phải mua hết, không được chừa một con nào cả. Ðồng thời phải xem, những thứ mình mua về phóng sinh, chúng có đủ sức sống hay không. Ðó mới là điều quan trọng nhất.

  • Hiện tại có nhiều người hiểu rằng phóng sinh là việc tạo công đức lớn lao, do đó cứ mồng một và rằm là họ phóng sinh. Họ nói với những người bán cá rằng, vào rằm và mồng một, hãy đem cá tới bán cho tụi tôi làm lễ phóng sinh. Người bán cá mỗi ngày chỉ bán 50 cân cá, song vì có người đặt cá như vậy, nên họ bắt thêm 50 cân cá nữa để bán! Khi cá ra khỏi nước thì chúng đau đớn vô cùng. Dù biết rằng mình sẽ đem cá phóng sinh, song bạn có biết khi cá ra khỏi nước trong khoảnh khắc thôi, chúng đã đau khổ đến dường nào. Chỉ cần nhìn cá vùng vẫy là ta đã biết chúng khổ, hà huống sau khi bị câu lên, chúng lại bị đưa đi chỗ khác phóng sinh, thử hỏi mạng sống của chúng mỏng manh đến dường nào. Phóng sinh phải chăng biến thành phóng tử. Cứ mỗi năm, khắp tỉnh không biết ta phải hao phí bao nhiêu tiền mua cá phóng sinh? Mỗi vị ngư phủ, không biết đã tạo bao nhiêu sát nghiệp? Nếu các bạn muốn phóng sinh, tuyệt đối không nên "đặt hàng", vì làm vậy là gieo nhân duyên, cơ hội khiến người buôn tạo nghiệp. Khi bạn thấy (động vật), sức của bạn có bao nhiêu thì giúp bấy nhiêu; (nếu đủ sức để mua hết các động vật), bạn nhất định phải mua hết để phóng sinh. Ngoài chuyện phóng sinh các động vật, chim cua rùa cá... mình phải nghĩ tới những người bịnh khổ, đang vùng vẫy trong vòng sinh tử. Nếu bạn có thể giúp họ trị lành bịnh, hết thống khổ, sống vui vẻ, thì chẳng phải đây mới thật là phù hợp với ý nghĩa phóng sinh?

  • Bảo vệ môi sinh (ecology) khiến cho không bị ô nhiễm, cần kiệm phước duyên thì mới thật là phóng sinh.

  • Thời gian có thể dùng để tích lũy đạo nghiệp, thành tựu sự nghiệp, hoàn thành học nghiệp cũng như vun bồi công đức.

  • Năm ngoái có anh thanh niên được đưa tới bịnh viện chữa bịnh vì anh bị đụng xe gãy xương sống, toàn thân chẳng thể động đậy gì được. Sau khi chẩn đoán các bác sĩ đều nói rằng họ không có cách gì khôi phục được công năng hoạt động của chân tay anh ta. Tuy vậy, các bác sĩ vẫn điều trị anh ta, các cô y tá và các người tình nguyện vẫn hết lòng chăm sóc cẩn thận, khuyến khích anh ta. Tôi cũng thường khích lệ tinh thần anh ta. Anh có cô cháu gái cũng hết lòng chăm sóc anh hệt như mẹ của anh vậy. Trước sự quan tâm của những người xung quanh như vậy, anh ta dũng cảm chấp nhận sự thật. Tình thương và sự tận tâm tận lực giúp đở đã làm anh khôi phục lại nghị lực và đức tin. Dần dần hai tay của anh có thể nhúc nhích động đậy! Do vậy anh phát nguyện rằng: "Nếu tôi có thể ngồi được trên xe lăn, tôi nguyện sẽ đi giúp kẻ khác, tôi muốn làm một người tình nguyện nghĩa vụ thật vui vẻ."

  • Trải qua một thời gian nổ lực và phấn đấu, anh đã có thể ngồi đuợc trên xe lăn. Bấy giờ anh dự tính sẽ tổ chức một hội nghị về tủy sống bị tổn thương. Bởi vì anh thể nghiệm sâu xa nổi đau khổ trong tâm linh người bịnh, nhất là những người thanh niên trẻ tuổi. Anh hy vọng rằng những người tàn phế như anh tổ chức một đoàn thể để cổ võ khuyến khích những người tàn phế khác, khiến họ dũng cảm đối diện với xã hội với nhân quần. Vậy thì những người tật nguyền sẽ sống một cuộc đời cũng như những người lành mạnh khác. Thế rồi chẳng bao lâu do hội Từ Tế giúp sức, anh đã thành lập hội ấy, với hơn một trăm hội viên. Anh ta vô cùng nhiệt thành, một tháng xuất bản một tờ nguyệt san gởi tới các hội viên.

  • Tuy tay anh ta đã biến hình chẳng còn linh hoạt để viết lách như xưa, song anh chẳng vì thế mà bỏ phế công tác mình muốn làm. Anh đi hỏi nhờ những vị y sĩ, y tá ở khoa điều phục tìm cách giúp anh. Với tâm thương yêu và nhẫn nại, họ đã dạy cho anh dùng "tay giả" để đánh máy vi tính. Với tất cả nghị lực, anh đã dụng tâm học đánh chữ trên máy vi tính. Cứ chầm chậm từng chữ từng chữ đánh xuống. Vô cùng gian khổ mới hoàn thành được tờ báo. Khi tôi nhìn thấy báo, lòng tôi cảm động vô ngần, khâm phục thay cho sức nhẫn nại và nghị lực của anh. Do lòng nhiệt thành tha thiết của anh, đến nay hội viên càng ngày càng đông.

  • Anh nhận thấy nhiều hội viên cả ngày chỉ nằm một chỗ, không thể trở mình, lại cũng chẳng ai chăm sóc chiếu cố. Do vậy thân thể nằm yên lâu ngày sinh ghẻ lở. Anh liền phát nguyện sẽ tìm cách mua giường tự động chuyển thân người bịnh, để tặng những ai cần dùng nó. Ðến cuối năm, anh đi bán xuân liễn, định mua một cái giường giá hơn sáu vạn (tiền Ðài Loan). Nhưng kết quả, anh chỉ bán được hơn một vạn. Song anh vẫn không nản chí! Anh đi từ nhà này tới nhà khác để lạc quyên cho đủ tiền. Tiếc thay kết quả chẳng khả quan gì mấy. Việc này thật khiến cho chúng ta phải cảm thán. Vì sao những người thân thể lành lặng thì lại lơ là chẳng làm những việc mà họ có khả năng làm, những việc mà họ cần phải làm?

  • Lúc xã hội cần đến ta, mình phải mau mau hiến mình ra sức. Ngày nay mà mình còn bước đi được thì mình phải mau mau dấn bước.

(còn tiếp)


Trở về trang nhà | Về đầu trang